Serbia dhe Kosova negociojnë, kriminelët përfitojnë

Marrëdhëniet e papërcaktuara mes Serbisë dhe Kosovës parandalojnë bashkëpunimin në luftën kundër krimit të organizuar. Kjo është shumë e përshtatshme për kriminelët nga të dy anët për të shmangur dënimin e kontrabandës dhe të krimeve të rënda si vrasje dhe terrorizëm.

Në orët e vona të 25 dhjetorit të vitit 2014, Policia e Kosovës në Prishtinë arrestoi Sllobodan Gavric, me dyshimin e përfshirjes në përgatitjen e një sulmi terrorist.

Inspektorit veterinar, atëherë një punonjës në Ministrinë e Bujqësisë dhe Mbrojtjes së Mjedisit të Serbisë, iu gjetën rreth 12.5 kilogram eksploziv. Gavric hyri në Kosovë përmes vendkalimit në Jarinje ku policia i kontrolloi dokumentet e tij, por jo automjetin në të cilin, siç u gjet më vonë, përmbante eksploziv ushtarak, shkruan CINS, transmeton zeri.info.

Ai transportoi 25 mjete shpërthyese, të paketuara në qese plastike. Sipas aktakuzës, eksplozivët ishin blerë në Beograd pak para arrestimit.

Gavric po gjykohet në Gjykatën e Prishtinës, sipas aktakuzës së ngritur nga Prokuroria Speciale e Kosovës. Ai e ka mohuar përfshirjen në përgatitjen e një akti terrorist.

Puna e tij, për të cilën iu kishte premtuar 5 mijë euro, ishte furnizimi me eksplozivë.

Kjo ishte përpjekja e tretë për të shitur eksplozivë te blerësit me një çmim prej rreth 1500 euro për kilogram – dy të tjerë dështuan për shkak të problemeve të komunikimit kur donin të shkarkonin eksplozivë në Prishtinë.

Komunikimi ishte i vështirë për shkak të mungesës së sinjalit të operatorëve mobil serb në Kosovë.

Sipas dëshmisë, Gavric pesë ditë deri në pesë herë kalon kufirin në mes të dy territoreve, të gjitha duke transportuar eksplozivë. Institucionet e Serbisë dhe Kosovës nuk kanë një problem të telekomunikacionit si Gavric por bashkëpunimi në mes të dy palëve ende mungon.

Kësisoj, Prokuroria Speciale e Kosovës nuk mundi të hetonte deri në fund se ku i dërgonte Garvic ekspolivët, ani pse personat nga Serbia e Kosova janë të përfshirë në këtë rast, transmeton zeri.info.

Prokuroria Speciale e Kosovës në janar të vitit 2015, përmes Ministrisë së Drejtësisë së Kosovës ka dërguar një ftesë zyrtare për Serbinë për bashkëpunim të drejtpërdrejtë, në mënyrë që së bashku të zgjidhin çështjen.

Pasi Institucionet serbe refuzuan kontakt të drejtpërdrejta me institucionet e Kosovës, u dërgua një kërkesë për informacion tek Misioni i BE-së për Sundimin e Ligjit në Kosovë (EULEX). Kjo nuk i konvenonte palës së Kosovës.

Prokuroria ka kërkuar bashkëpunimin të drejtpërdrejtë por Ministrisa Serbe nuk i është përgjigjur kësaj kërkese. Drita Hajdari, prokurore e Prokurorisë Speciale të Kosovës, ka thënë se shkëmbimi i provave në mënyrë indirekte nuk mund të kryejë hetime të suksesshme, sepse një trajtim i tillë është “i pamundur, konsumon kohë dhe gjithashtu mund të dëmtojë konfidencialitetin e procesit të hetimit, të cilat në fund të fundit mund të jenë vetëm vetëm në të mirë të kriminelëve, transmeton zeri.info.

Serbia humbi gjithashtu informacion të vlefshëm për sigurinë e qytetarëve të saj – Gavric pranoi se eksplozivët shkatërruese në mënyrë të përsëritur i çuan nga Beogradi në Prishtinë dhe me radhë, derisa ai më në fund u arrestua. Institucionet serbe dështuan në marrjen e informacioneve për këtë rast ku u zbuluan eksploziv.

Mungesa e bashkëpunimit në mes të dy palëve është përshtatje e mirë për zhvillimin e krimit të organizuar.

Përveç kësaj për të ngadalësuar proceset gjyqësore dhe hetimore, të çon në probleme të cilat të dyja palët kanë të arratisurit dhe kontrabandistët, shumë prej të cilëve kanë gjetur shpëtim në Kosovë apo Serbinë jugore.

Ka gjithashtu një numër të kalimeve ilegale. Vendorët përdorin ato çdo ditë – përmes tyre vizitojnë fermat e tyre ose shkojnë në fshatra të tjera, pa pritur për vendkalimet zyrtare.

Në këto rrugë gjithashtu, të arratisurit dhe kontrabandistët mund të hyjë e dalin pa asnjë dokument të nevojshëm. Pasi mes Serbisë dhe Kosovës nuk ka marrëveshje për ekstradim, është praktikisht e pamundur që reciprokisht të ekstradojnë persona të cilët janë në listën e të kërkuarve.

Kur të dyshuarit në Serbi marrin urdhër-arrestimi në territorin e Kosovës, ai mund të urdhërojë paraburgimin deri në 40 ditë.

Nëse brenda kësaj kohe autoritetet serbe nuk do të dërgojnë një kërkesë zyrtare për ekstradimin e të dyshuarit, ai do të lirohet. Duke pasur parasysh faktin se autoritetet serbe nuk e njohin Kosovën si shtet të pavarur, komunikimi i drejtpërdrejtë me policinë nuk është e mundur.

Në fillim të vitit 2015, policia kërkoi Bojan Bozovic, ish-gazetar i Tanjug për posedimin të materialeve pornografike të miturve. Ai ishte më parë në Serbi ku u dënua me tre vjet për pedofili, por ai u lirua herët, sepse ai jeton në Zubin Potok ku për autoritetet serbe ka mbetur i paprekshëm.

Mediat në vitet e mëparshme shkruan në lidhje me rastin e Leme Gjemës, ish-drejtoreshë e Postës dhe Telekomit të Kosovës, e cila në vitin 2008 u dënua me tre vjet burg për korrupsion, transmeton zeri.info.

Ajo arriti të shmangë burgun për shkak se para shpalljes së vendimit përfundimtar në vitin 2011 shkoi në qytetin e Medvegjës, në Serbi, ku Policia e Kosovës nuk ka autoritet.

Në pyetjen e Qendrës për Gazetari Hulumtuese në Serbi (CINS) për të sjellë para drejtësisë personat që dyshohet se fshihen në territorin e Kosovës, Ministria serbe e Drejtësisë thonë se për ta komunikimi përmes EULEX-it është aktualisht e vetmja mënyrë .

Policia e Kosovës thonë se policia serbe bashkëpunojnë përmes zyrës së Interpolit në Prishtinë (UNMIK). Ata thonë se në vitin 2015, dy serbë u arrestuar nga urdhër-arresti i Interpolit i lëshuar nga Serbia – një person u lirua, ndërsa tjetri iu dorëzua policisë serbe.

Sipas planit të veprimit të Kapitullit 24 të negociatave për anëtarësim të Serbisë në BE në vitin 2014, policia serbe dhe e Kosovës shkëmbejnë nëpërmjet Interpolit informacionet, kryesisht në lidhje me falsifikimet e shoferëve dhe regjistrimet e automjeteve e vjedhjen e makinave. Policia serbe dhe e ajo e Kosovës nganjëherë dështojnë për të gjetur mënyra kreative për të bashkëpunuar.

Një shembull i tillë ndodhi në maj 2013, kur Filip Vilotijević dhe Vukasin Cmiljanić iu shmangën arrestimit gjatë hetimit të vrasjes së vajzave në klubin Just Vanilla në Beograd. Ata arritën të shpëtojnë duke përdorur kalimin alternativ në Kosovë.

Policia e Kosovës nuk kanë marrë informacion në lidhje me vrasjen në Beograd, por dy djemtë u ndaluan për shkak se ata nuk kishin dokumente identifikimi. Njërit prej tyre iu gjet marihuanë. Shumë shpejt ishte realizuar kontakti joformal me palën serbe dhe ishte organizuar dorëzimi të dyshuarve dhe ata janë dërguar në vendkalimin paracaktuar me Serbinë, transmeton zeri.info.

“Ky shembull tregon se çfarë mund të jetë produkt i bashkëpunimit të mirë, luftë të suksesshme kundër shkeljeve të ligjit”, thotë Bojan Elek, një studjues në Qendrën e Beogradit për Politika të Sigurisë (BCSP). Megjithatë, shpjegon se për shkak të shkëmbimit të informacionit të pamjaftueshëm në rajonin e Mitrovicës, Policia e Kosovës nuk mund të kontrollojë se kush vjen në veri të Kosovës, dhe kush shkon.

Deri në mars 2015 ishte në fuqi Dekreti i Qeverisë së Serbisë, e cila është një çështje politike e kufirit me Kosovën, që u përpoq të zgjidhë kalimin nëpër kufi. Gjykata Komunale e Rashkës ka kaq shumë raste në të cilat qytetarët dënohen për kalim të paligjshëm dhe transferimin të llojeve të ndryshme të mallrave – nga ushqimi deri te cigaret.

Këtë rregullore, Gjykata Kushtetuese e shpalli antikushtetues këtë vit, dhe dënimi i kalimit të vijës administrative u pezullua. Strategjia për të luftuar krimin e organizuar në Kosovë, thotë se për shkak të problemeve me kontrollin efektiv dhe kontrollin e kufirit, grupe kriminale, serbe, shqiptare dhe boshnjake, arrijnë të organizojnë rrugë alternative “të gjitha llojet e kontrabandës, trafikut të drogës, trafikut të armëve dhe trafikimi njerëzor. ” Bashkëpunimi i drejtpërdrejtë midis policisë serbe dhe Kosovë është aplikuar vetëm në nivelin e policisë kufitare, në bazë të menaxhimit të integruar të kufijve, e cila hyri në fuqi në fund të vitit 2013. Marrëveshja përfshin takime të rregullta të policisë kufitare të Serbisë dhe Kosovës, me praninë e EULEX-it, transmeton zeri.info.

Adriatik Stavileci, zëdhënës i Drejtorisë Doganore të Kosovës, i ka thënë CINS-it se që nga nënshkrimi i marrëveshjes është zvogëluar numri i kontranabës dhe se më herët një sasi e madhe e mallrave nga Kosova dhe Serbia vinin pa paguar detyrimet doganore. Në rajonin e Mitrovicës, i cili mbulon veriun e Kosovës, e banuar kryesisht nga serbët, dominon kontrabanda me mall nafte. “Këta janë kamionë të vogjël, autobotë, dhe kamionë të rindërtuar.

Ne kemi këtë bunker të madh të përpunuar nën tarp, mbi 10.000 litra”, thotë Bashkim Arifi, drejtor i doganave për rajonin e Mitrovicës. Drejtoria doganore e Serbisë gjatë kontrolleve të rregullta shpesh hasin në kontrabandues me origjinë nga Kosova.

Administrata Doganore e Serbisë nuki ka ofruar CINS-it të dhënat për mallra të kontrabanduara nga Kosova në Serbi, dhe atë më shumë se dy javë pas pyetjeve e parashtruara. As Ministria e Brendshme e Serbisë nuk pranoi të flasë me gazetarët e CINS-it mbi këtë temë. Siq duket nuk ka problem të bashkëpunimit në mes të kriminelëve serbë dhe shqiptarë. “Me një fjalë unë do të thoja se kontrabanda nuk është e ndarë etnikisht”, përfundon Stavileci./CINS/

Loading...